ރިޕޯޓް

ކުޑަކަމުދާ ނިޒާމްގައި ޖަރާސީމް އަށަގަންނަ ސަބަބުތައް އަދި ފަރުވާ

ކުޑަކަމުދާ ނިޒާމްގައި ޖަރާސީމް އަށަގަތުން ކުޑަކަމުދާ ނިޒާމްގައި ޖަރާސީމް އަށަގަތުން (ޔޫރިނަރީ ޓްރެކް އިންފެކްޝަން) ނުވަތަ ޖަރާސީމު އެޅުމަކީ ބެކްޓީރިޔާ އެއްގެ ސަބަބުން ކުޑަކަމުދާ ނިޒާމްގެ އެއްވެސް ހިސާބަކަށް މިސާލަކަށް ގުރުދާ، ގުރުތާ، މަސާނާ، ނުވަތަ ކުޑަކަމުދާ ހޮޅި އަށް އޭގެ(ބެކްޓީރިޔާގެ) އަސަރު ކުރުމެވެ.

ހަށިގަނޑަށް އެއްވެސް ސިފައެއްގައި ވަންނަ ބެކްޓީރިޔާއެއް ގުރުދާ، ނުވަތަ މަސާނާ އަށް ވާޞިލްވެއްޖެނަމަ އެ ބެކްޓީރިޔާއެއް ކުޑަކަމުދާ ތަކެތީގެ ތެރޭގައި އިތުރުވެ، މުޅި ކުޑަކަމުދާ ނިޒާމް ޖަރާސީމް އަށަގަންނުވައެވެ. އެންމެ އާންމުކޮށް ކުޑަކަމުދާ ނިޒާމުގައި ޖަރާސީމު އަށަގަންނަނީ މަސާނާއާއި، ކުޑަކަމުދާ ހޮޅީގައިކަން ފާހަގަ ކޮށްލެވެއެވެ.

ފަހަކަށް އައިސް ކުޑަކަމުދާ ނިޒާމްގައި ޖަރާސީމް އަށަގަތުންވަނީ ވަރަށް އާންމުވެފައެވެ. ބުރަކޮށް މަސައްކަތުގެ މާހައުލުގައި އުޅޭއިރު ފެންބޯން ގިނަ ފަރާތްތަކުން ހަނދާން ނެތެއެވެ. ދިރިއުޅުމުގެ ވައްޓަފާޅި ހުންނަ ގޮތުން މާބޮޑަށް ހަށިގަނޑަ ބަލާނުލާ އުޅެވޭ ފަހަރުތައް ވެސް މަދެއް ނޫނެވެ. ދިވެހިރާއްޖެއަކީ ހޫނު ގަދަ ތަނަކަށްވެފައި، ބަލީގެ ޖަރާސީމް މިނިޒާމަށް ފެތުރުމަށް މެދުވެރިވާ އެންމެ އާންމު ސަބަބުކަމަށް ވަނީ މަދުން ފެންބުއިމުގެ އާދަ ގިނަބަޔަކު ގެންގުޅޭތީ އެވެ.

ފަހުގެ ދިރާސާ އަކުން ދައްކާ ގޮތުގައި ގާތުން ދިނުމަކީ ކުޑަކުދިންނަށް ކުޑަކަމުދާ ނިޒާމްގައި ޖަރާސީމް އަށަގަތުން ކުޑަކޮށްދޭނެ ކަމެކެވެ. އާންމު ގޮތެއްގައި ކުޑަކަމުދާ ނިޒާމުގައި ޖަރާސީމު އެޅުމުގެ މައްސަލަ ފިރިހެނުންނަށްވުރެ، އަންހެނުންގެ މެދުގައި އާންމުކަން ފާހަގަ ކުރެވެއެވެ. ކުޑަކަމުދާ ނިޒާމަށް ޖެހޭ ބަލިތަކަކީ ދިވެހިރާއްޖޭގައި ވަރަށް ޢާންމު ބަލިތަކެކެވެ. ސަބަބަކީ ކުޑަކަމުދާ ނިޒާމްގެ ބައްޔެއް ޖެހުމުން ދިމާވާ އެންމެ ބޮޑު މައްސަލައަކީ އެކަމާ ބެހޭގޮތުން ޑޮކްޓަރަށް ދައްކަން ލަދުގަނެ، ބަލީގެ ވާހަކަ ހާމަކުރަން ނުކެރުމެވެ. ބަލިހުރި ވާހަކަ ބުނަން ޖެހިލުންވެ، ގިނަ ދުވަސްވުމަކީ ބަލި އިތުރަށް ގޯސްވުމަށް މެދުވެރިވާ އެއް ސަބަބެވެ. ވީމާ މިއީ ކޮންމެ މީހަކަށްމެ ދިމާވެދާނެ މައްސަލައެއް ކަމަށް ވިސްނައި، ކުޑަކަމުދާ ނިޒާމަށް އެއްވެސް މައްސަލައެއް ޖެހިއްޖެނަމަ ލަސްނުކޮށް ޑޮކްޓަރެއް ނުވަތަ ޞިއްޙީ އެހީތެރިއެއްގެ ލަފާހޯދުމަކީ އެންމެ އިސްކަންދޭންވީ ކަންތަކެވެ.

ޒުވާން އަންހެންކުދިން ކުޑަކަމުދާއިރު ތަދުވުން، ކުރިމަތިފަރާތު ދޮރު އާދަޔާ ޚިލާފަށް ރަތްކޮށްހުރުން، ދިލަނެގުން ފަދަ ކަމެއް ހުންނަނަމަ އެއީ އަންނަނިވި ކަންތައްތަކުގެ ތެރެއިން ކަމެއްގެ އަލާމާތަކަށްވުމަކީ ވެދާނެ ގޮތެކެވެ.

ފަންގަލް އިންފެކްޝަންއެއް ހުރުން
ނުގުޅޭ ސައިބޯންޏެއް ފަދަ އެއްޗެއް ބޭނުންކުރެވުމުގެ ސަބަބުން ދިމާވެފައިވާ ކަމެއްހުރުން ( އެއްޗަކަށް ނުގުޅުން ) ޖިންސީ ގުޅުމުން ޖެހޭ ބައްޔެއް ޖެހިފައިހުރުން
ޖިންސީ ގުނަވަނަށް ހާނީއްކައެއް ލިބިފައި ހުރުން

ކުޑަކަމުދާ ނިޒާމުގައި ޖަރާސީމު އަށަގަތުމުގެ ވައްތަރުތައް ކަނޑައަޅަނީ ޖަރާސީމު އަށަގެންފައިވާ ހިސާބާއި ގުޅުވައިގެންނެވެ. އަދި ފެންނާނެ އަލާމާތްތައް ވެސް ޖަރާސީމު ހުރި ހިސާބާއި ގުޅިގެން ތަފާތުވުމަކީ އެކަށީގެންވާ ކަމެކެވެ. އެގޮތުން އޭގެ ވައްތަރުތަކާއި ފެންނަ އަލާމާތްތައް ހިމަނާލާނަމެވެ.
– ގުރުދާގައި ޖަރާސީމު އަށަގަނެ ދުޅަވުން :މި މައްސަލަ ދިމާވާ ފަރާތްތަކަށް ފެނިދާނެ އަލާމާތްތަކުގެ ތެރޭގައި:-
ބުރަކަށްޓާއި، އުނަގަނޑުގައި ރިހުން
ގަދަޔަށް ހުންއައުން
ހީކެރުވުން، ތުރުތުރުއެޅުން
މޭނުބައިކުރުން
ހޮޑުލެވުން ހިމެނެއެވެ.
– މަސާނާގައި ޖަރާސީމު އަށަގަނެ، ދުޅަވުން : މިކަމުގައި ފެނިދާނެ އަލާމާތްތަކުގެ ތެރޭގައި:-
ދަށްބަނޑަށް ބާރުވުން
ދަށްބަނޑުގައި ރިހުން
އަވަސްއަވަހަށް ކުޑަކަމުދާންޖެހުން
ކުޑަކަމުދާއިރު ތަދުވުން
ކުޑަކަމު ނަޖިހުގައި ލޭހުރުން ހިމެނެއެވެ.
– ކުޑަކަމުދާ ހޮޅީގައި ޖަރާސީމު އަށަގަނެ ދުޅަވުން: އަލާމާތްތަކުގެ ތެރޭގައި:-
ކުޑަކަމުދާއިރު ދިލަނެގުން
ކުޑަކަމުދާއިރު، އެއްޗެހި އައުން ހިމެނެއެވެ.

ކުޑަކަމުދާ ނިޒާމް އަށް ޖެހޭ ބަލިތަކުގެ ތެރެއިން ގުރުދާއަށް ޖެހޭ ބައްޔެއްކަމުގައިވާ ޕައިއެލޯނެފްރައިޓިސް އަދި މަސާނާ އަށް ޖެހޭ ބައްޔެއް ކަމުގައިވާ މަސާނާ ދުޅަވުމަކީ ޖަރާސީމެއްގެ ސަބަބުންޖެހޭ ބަލިތަކެކެވެ. މަސާނާގައި ޖަރާސީމު އަށަގަތުމަކީ އޭގެ ސަބަބުން ވަރަށް ބޮޑަށް ތަދާއި ރިހުން ބަލިމީހާއަށް އިހުސާސް ކުރެވޭނެ ކަމެކެވެ. މިބަލިތައް ޖެހިފައި ބޮޑުވަރުވެއްޖެނަމަ ހުންއައުން، ބޮލުގައި ރިހުން، ތުރުތުރުއެޅުން އަކީ ވެދާނެ ގޮތެކެވެ. ކުޑަކަމުދާ ނިޒާމުގައި އަށަގަންނަ ޖަރާސީމުގެ އަސަރު ގުރުދާ އަށް ފޯރުމަކީ އެކަމުގެ ސަބަބުން އިތުރު މައްސަލަތަކާ ދިމާވެދާނެ ކަމެކެވެ. ފިރިހެނުންނަށްވުރެ ކުޑަކަމުދާ ނިޒާމްގެ ބަލިތައް ޖެހުމުގެ ފުރުޞަތު ބޮޑީ އަންހެނުންނަށެވެ. ސަބަބަކީ އަންހެނުންގެ ކުރިމަތިފަރާތު ދޮރު ނުވަތަ ފަރުޖާއި، ފުރަގަސް ފަރާތު ދޮރު ކައިރިކޮށް ހުރުމާއި، ކުޑަކަމުދާ ހޮޅިކުރުކޮށް އިންނާތީ ޖަރާސީމް ފަސޭހައިން އެތެރެއަށް ވާޞިލްވުމުގެ ފުރުޞަތު އޮތުމެވެ.

ކުޑަކަމުދާ ނިޒާމްގެ ޖަރާސީމް އެޅުމުގެ ސަބަބުތައް އެކި އުމުރުގައި ތަފާތެވެ. މިބަލީގެ ޖަރާސީމް ހަށިގަނޑަށް ވަންނަނީ ކުރިމަތި ފަރާތުންނެވެ. ނުވަތަ ކުޑަކަމުދާ ހޮޅިންނެވެ. ޖަރާސީމް ވަނުމުން ކުޑަކަމުދާހޮޅީގެ ތެރެއިން މަސާނާއަށް ގޮސް، މަސާނާގައި ޖަރާސީމުތައް އިތުރުވާން ފަށައެވެ. އަދި މަސާނާގައި އިންފެކްޝަން އުފެދި، އޭގެ ސަބަބުން ފާރުވާގޮތްވެ، ބަލީގެ އަސަރު ކުޑަކަމުދާ ނިޒާމުން މައްޗަށް އަރަމުން ގޮސް (ކުޑަކަމުދާ ހޮޅިން، މަސާނާއިން، ގުރުތާ އިން ގުރުދާއަށް) މިނިޒާމްގެ އެކި ބައިތަކަށް ބަލިޖެހެނީއެވެ. ބޮޑުކަމުގޮސް ތާހިރުވުމުގައި ފަރުވާކުޑަކުރުން ކުޑަކަމުދާ ނިޒާމްގެތެރެއަށް ޖަރާސީމް އާންމުކޮށް ވަންނަނީ ކުޑަކަމުދާ ހޮޅީގެ ތެރެއިން ލާފައެވެ. އަންހެނުންނަށް ބަލާއިރު މިއީ އެންމެ 4 ސމ ވަރުގެ ކުރުހޮޅިއެކެވެ. ވުމާއެކު އަންހެނުންނަށް މިމައްސަލަ ގިނައިން ދިމާވުމުގެ އަސްލަކީ މިއީކަމަށް ވެދާނެއެވެ. މިގޮތަށް ވަންނަ ޖަރާސީމް ގިނަފަހަރު އަންނަނީ ބޮޑުކަމުދާ އެއްޗެތިންނެވެ. ބޮޑުކަމުދާ ތަކެތި އެކުލެވޭ ނިޒާމް ނުވަތަ ހަޖަމުކުރާ ނިޒާމް ގެ ފަހަތު ބައިތަކަކީ އެތަނުގައި ބެކްޓީރިޔާ ފަދަ ޖަރާސީމްތައް ދިރިއުޅޭ ތަނެކެވެ. ވުމާއެކު ބޮޑުކަމުދިއުމަށްފަހު ތާހިރުވުމުގައި ފަރުވާ ކުޑަކޮށްފިނަމަ އެތަނުގައި އެކުލެވޭ ޖަރާސީމް ކުޑަކަމުދާ ނިޒާމް އަށް ފޯރުމަކީ ވަރަށް ގާތްކަމެކެވެ. ދުވަސްކޮޅެއް ކުރިން ދިވެހިން ބޮޑުކަމުގޮސް ތާހިރުވުމުގައި ފެންއަޅަނީ ފުރަގަސް ފަރާތުންނެވެ. އޭގެ ސަބަބުން ނަޖިހާއި އެކުވެފައިވާ ފެން ކުރިމަތި ފަރާތަށްއާދެއެވެ.

ދިވެހިންނަށް ޚާއްޞަކޮށް އަންހެނުންނަށް މިމައްސަލަ ދިމާވުމުގައި މިއީ ވަރަށް މުހިއްމު ސަބަބެއްކަމުގައި ފެނެއެވެ. ކުޑަކަމުދާ ނިޒާމުގައި ޖަރާސީމު އެންމެ އާންމު އަށަގަންނަ (ޚާއްޞަކޮށް އަންހެނުންނަށް) ހިސާބުތަކަކީ ކުޑަކަމުދާ ހޮޅި އާއި، މަސާނާ އެވެ.

– މަސާނާގައި ޖަރާސީމު އަށަގަނެ ދުޅަވުން: މަސާނާގައި އާންމު ގޮތެއްގައި ޖަރާސީމު އަށަގަންނަނީ ހަޖަމުކުރާ ނިޒާމުގައި އާންމުކޮށް ހުންނަ ބެކްޓީރިޔާ އެއް ކަމުގައިވާ "އީކޮލައި" ބެކްޓީރިޔާގެ ސަބަބުންނެވެ. ނަމަވެސް ބައެއް ފަހަރު އެހެން ބެކްޓީރިޔާތަކުގެ ސަބަބުން ވެސް މަސާނާގައި ޖަރާސީމު އަށަގަނެ، ދޮސްލައި، ދުޅަވެދާނެ އެވެ. ޖިންސީ ގުޅުން ހިންގުމަކީ ވެސް މަސާނާގައި ޖަރާސީމު އަށަގަނެ، ދޮސްލައި، ދުޅަވެދާނެ ކަމެކެވެ. އަންހެނުންނަށް މަސާނާގައި ޖަރާސީމު އަށަގަތުމުގެ ފުރުޞަތު ބޮޑެވެ. އެއީ އަންހެނުންގެ ކުރިމަތިފަރާތު ދޮރު ނުވަތަ ފަރުޖާއި، ފުރަގަސް ފަރާތު ދޮރު ކައިރިކޮށް ހުރުމާއި، ކުޑަކަމުދާ ހޮޅިކުރުކޮށް އިންނާތީ ޖަރާސީމް ފަސޭހައިން އެތެރެއަށް ވާޞިލްވުމުގެ ފުރުޞަތު އޮތުމެވެ.

– ކުޑަކަމުދާ ހޮޅީގައި ޖަރާސީމު އަށަގަނެ ދުޅަވުން : ކުޑަކަމުދާ ހޮޅީގައި އާންމު ގޮތެއްގައި ޖަރާސީމު އަށަގަނެ، ދޮސްލައި، ދުޅަވަނީ ހަޖަމުކުރާ ނިޒާމުގައި ހުންނަ ބެކްޓީރިޔާތައް ފުރަގަސް ފަރާތުން، ކުޑަކަމުދާ ހޮޅިއަށް ވާޞިލްވުމުންނެވެ. މީގެ އިތުރުން އަންހެނުންގެ ކުރިމަތި ފަރާތު ދޮރާއި، ކުޑަކަމުދާ ހޮޅި ގާތްގާތުގައި ހުރުމަކީ ޖިންސީގޮތުން އަރާ ބަލިތައް ކަމުގައިވާ ޖެނިޓަލް ހާރޕީޒް، ކިހުނުވުން، އަދި ކްލަމީޑިޔާ އިންފެކްޝަން ފަދަ ބަލިތަކުގެ ސަބަބުން ވެސް ކުޑަކަމުދާ ހޮޅީގައި ޖަރާސީމު އަށަގަނެ، ދޮސްލައި، ދުޅަވެދާނެ ކަމެކެވެ. މަގުފަހި ކުރާ ކަންތައްތައް ކުޑަކަމުދާ ނިޒާމުގައި ޖަރާސީމު އަށަގަނެ ދުޅަވުމަކީ ފިރިހެނުންނަށްވުރެ އަންހެނުންނަށް އާންމު ކަމެކެވެ. ވަރަށް ގިނަ އަންހެނުންނަށް އެއް ފަހަރަށްވުރެ ، ގިނަ ފަހަރު ކުޑަކަމުދާ ނިޒާމުގައި ޖަރާސީމު ހަރުލައި، ދޮސްލައި، ދުޅަވުމަކީ ވެދާނެ ގޮތެކެވެ. އަންހެނުންނަށް ކުޑަކަމުދާ ނިޒާމުގައި ޖަރާސީމު އެޅުމަށް މަގުފަހިކުރާ ކަންތައްތަކުގެ ތެރޭގައި:-
– އަންހެނުންގެ ކުރިމަތިފަރާތާއި، ކުޑަކަމުދާ ނިޒާމު އުފެދިފައިވާ ގޮތް : އަންހެނުންގެ ކުރިމަތިފަރާތު ދޮރު ނުވަތަ ފަރުޖާއި، ފުރަގަސް ފަރާތު ދޮރު ކައިރިކޮށް ހުރުމާއި، ކުޑަކަމުދާ ހޮޅިކުރުކޮށް އިންނާތީ ޖަރާސީމް ފަސޭހައިން އެތެރެއަށް ވާޞިލްވުމުގެ ފުރުޞަތު އޮވެއެވެ.
– ޖިންސީ ގުޅުން ހިންގުން : ގިނަ މީހުންނާއެކު ޖިންސީ ގުޅުން ހިންގައި އުޅޭ އަންހެނުންނަށް، ނޫނީ މާގިނައިން ޖިންސީ ގުޅުން ހިންގައި އުޅޭ ، ޖިންސީގޮތުން ހީވާގި ހަރަކާތްތެރި، އަންހެނުންނަށް ، ކުޑަކަމުދާ ނިޒާމުގައި ޖަރާސީމު އަށަގަނެ، ދޮސްލައި، ދުޅަވުމުގެ ފުރުޞަތު ބޮޑެވެ. އާބައިވެރިޔަކާއެކު ޖިންސީ ގުޅުން ހިންގުމަކީ ވެސް އަންހެނުންނަށް ކުޑަކަމުދާ ނިޒާމުގައި ޖަރާސީމު އެޅުމުގެ ފުރުޞަތު އިތުރުކުރާ ކަމެކެވެ. ބަލިޖެހިފައިވާ މީހަކު ސަލާމަތުން ހުރި މީހަކާއެކު ޖިންސީ ގުޅުން ހިންގައިފިނަމަވެސް ބަލި ނަގުލުވެދާނެއެވެ.
– ދޭތެރެދުރުކުރަން ބޭނުންކުރާ ބައެއް ކަހަލަ ވަޞީލަތްތައް ބޭނުންކުރުން : ދޭތެރެ ދުރުކުރާ ވަޞީލަތްތަކުގެ ތެރޭގައި ހިމެނޭ ޑަޔަފްރަމް، އަދި ދަރިފަނި މަރާ ފަދަ ވަޞީލަތްތަކުގެ ސަބަބުން ކުޑަކަމުދާ ނިޒާމުގައި ޖަރާސީމު އެޅުމުގެ ފުރުޞަތު ނުވަތަ ހިރާސް އަންހެނުންނަށް އިތުރުވެއެވެ.
– އިއްދައިން ކެނޑުން : އިއްދައިން ކެނޑުމުން ހަށިގަނޑުގައި ދައުރުވާ އެސްޓްރަޖަން ހޯރމޯންގެ މިންވަރު މަދުވެ، ކުޑަކަމުދާ ނިޒާމަށް އަންނަ ބަދަލުތަކުގެ ނަތީޖާއެއްގެ ގޮތުން އަންހެނުންނަށް ކުޑަކަމުދާ ނިޒާމުގައި ޖަރާސީމު އަށަގަތުމުގެ ފުރުޞަތު ފަހިކުރެއެވެ.-
– މާބަނޑުވުން : މާބަނޑު އަންހެނުންނަށް މިމައްސަލަ ދިމާވަނީ ބަލިވެ އިނުމުގެ ސަބަބުން ހަށިގަނޑުގައި ދައުރުކުރާ ހޯރމޯންތަކަށް ބަދަލު އައުމާއި، ރަހިމު ބޮޑުވުމުގެ ސަބަބުން ކުޑަކަމުދާ ނިޒާމްގެ ބައެއް ބައިތަކަށް ވާންވެ، ދެމި، އެތުރުންތަކަށް ބަދަލުއަންނާތީ އެވެ. މީގެ ސަބަބުން ކުޑަކަމުދާ ނިޒާމްގެ ތެރޭގައި ބެކްޓީރިޔާ ދަތުރުކުރުމަށް ފަސޭހަތަކެއް ވާކަމަށް ބެލެވެއެވެ.

ކުޑަކަމުދާ ނިޒާމުގައި ޖަރާސީމު އަށަގަނެ، ދޮސްލައި، ދުޅަވުމަށް މަގުފަހިކުރާ އެހެން ކަންތައްތަކުގެ ތެރޭގައި:-
– ކުޑަކަމުދާ ނިޒާމުގައި ހުންނަ މައްސަލަތައް : އުފަންވާއިރު ކުޑަކަމުދާ ނިޒާމުގައި ހުންނަ މައްސަލައެއްގެ ސަބަބުން ރަނގަޅަށް ކުޑަކަމުނުދެވޭ ކުދިންނަށް، ކުޑަކަމު ނަޖިސް، ކުޑަކަމުދާ ހޮޅީގައި ހަރުލައި، ހިފެހެއްޓިފައި ހުރެ، އޭގެ ސަބަބުން ކުޑަކަމުދާ ނިޒާމުގައި ޖަރާސީމު އަށަގަނެ ދުޅަވުމުގެ ހިރާސް އިތުރުކުރުވައެވެ.

– ކުޑަކަމުދާ ނިޒާމުގައި ހުރަހެއް ހުރުން : ކުޑަކަމުދާ ނިޒާމުގެ ކޮންމެވެސް ހިސާބެއްގައި ހިލަކޮޅެއް އުފެދިފައި ހުރުން މިސާލަކަށް ގުރުދާގައި ހިލައުފެދުން، އާދަޔާ ޚިލާފަށް ބޮޑުވެފައިވާ ޕްރޮސްޓޭޓް ގްލޭންޑްގެ ސަބަބުން ކުޑަކަމު ނަޖިސް ރަނގަޅަށް ހުސްނުކުރެވި، މަސާނާއަށް ފިއްތައި، ކުޑަކަމު ނަޖިސް މަސާނާގައި ހިފެހެއްޓިފައި ހުންނަގޮތް ވުމަކީ ކުޑަކަމުދާ ނިޒާމުގައި ޖަރާސީމު އަށަގަނެ ދުޅަވުމުގެ ހިރާސް އިތުރުކުރާ ކަމެކެވެ.

– ދިފާޢީ ބާރު ދަށްވުން : ހަކުރު ބަލި ފަދަ ހަށިގަނޑުގެ ދިފާޢީ ބާރު ދަށްކުރާ ބަލިތަކުގެ ސަބަބުން ކުޑަކަމުދާ ނިޒާމުގައި ޖަރާސީމު އަށަގަނެ، ދުޅަވުމުގެ ހިރާސް އިތުރުކުރުވައެވެ.

– ކުޑަކަމުދިއުމަށް ހޮޅިލެއްވުން : އަމިއްލައަށް ކުޑަކަމުދިއުމަށް ނުކުޅެދުމުގެ ސަބަބުން، ކުޑަކަމުދިއުމަށް ހޮޅިލައްވާފައިވާ މީހުންނަށް ކުޑަކަމުދާ ނިޒާމުގައި ޖަރާސީމު އަށަގަތުމުގެ ހިރާސް އިތުރުކަން ފާހަގަ ކުރެވެއެވެ. މީގެ ތެރޭގައި ދާނުގައި ތިބޭ ބަލިމީހުންނާއި، ނާރުގެ މައްސަލަތައް ހުންނަ ބަލިމީހުން ހިމެނެއެވެ.

– ކުޑަކަމުދާ ނިޒާމުގެ އޮޕަރޭޝަނެއް ކުރުން ނޫނީ ޓެސްޓެއް ހެދުން : ކުޑަކަމުދާ ނިޒާމުގެ އޮޕަރޭޝަނެއް ކުރުން، ނޫނީ ކުޑަކަމުދާ ހޮޅިން އަދަވާތެއް ލައްވައިގެން ޚާއްޞަ ޓެސްޓެއް ހެދުން ފަދަ ކަންކަމުގެ ސަބަބުން ވެސް ކުޑަކަމުދާ ނިޒާމުގައި ޖަރާސީމު އެޅުމުގެ ހިރާސް އިތުރުވެގެން ދެއެވެ.-

– ފެންބުއިން މަދުވުން : މިކަމުގެ ސަބަބުން ކުޑަކަމުދާ ތަކެތި މަދުވެ، އޭގެ ކޮންސެންޓްރޭޝަން މަތިވެ، އޭގައި ފަސޭހަ ކަމާއެކު ޖަރާސީމް އަށަގަންނަގޮތް ވެއެވެ.

ކުޑަކަމުދާ ނިޒާމަށް ބަލިޖެހުމުގެ އަލާމާތްތަކުގެ ތެރޭގައި ކުޑަކަމުދާއިރު ދިލަނެގުން، ކުޑަކަމުދާއިރު ތަދުވުން، ކުޑަކަމުގޮސް ނިމޭއިރު ތަދެއް އިހްސާސްވުން، ދަށްބަނޑުކޮޅަށް ތަދުވުން، ނުވަތަ ދަށްބަނޑުގައި ރިހުން، ކުޑަކަމުދިއުން ކޮންޓްރޯލް ނުކުރެވުމާއެކު އަބަދު ތިކިޖެހިޖެހި ހުރުން، ކުޑަކަމުދާ ހޮޅިއަށް ތަދުވުން، ކުޑަކަމުދާ ތަކެތީގައި ނުބައިވަސްދުވުން ނުވަތަ ނުބައިވަސް ހުރުން، ކުޑަކަމުދާ ތަކެތީގެ ކުލަ ފުސްވުން، ބައެއް ފަހަރު ދަށްބަނޑާއި އުނަގަނޑު މައްޗަށް އުދަގޫވެފައި ހުރުން ނުވަތަ އަރިކައްޓާއި ދިމާލުން ބަނޑުގެ އަރިމަތީގައި ރިހުން، އަވަސް އަވަހަށް ކުޑަކަމުދާން ޖެހުނު ނަމަވެސް ނުދެވުން، ކުޑަކަމުދާންވެއްޖެ ކަމުގެ އިހްސާސްވުމާއެކުވެސް ކުޑަކަމުނުދެވުން، ގުރުދާ އާއި ދިމާއިން އުނަގަނޑުމަތީގައި ރިހުން ހުރުން، ކުޑަކަމުދާ ތަކެތީގައި ލޭގެ އަސަރުހުރުން : މިހެން ދިމާވެދާނެ ސަބަބުތަކުގެ ތެރޭގައި ގުރުދާ އާއި ދިމާގައި އެއްޗަކުން ބާރަށް ޖެހިފައިވުން، ގުރުދާގައި ހިލަހުރުން، ކުޑަކަމުދާ ނިޒާމްގެ ބައްޔެއްހުރެ ބޮޑުވަރުވުން ހިމެނެއެވެ.

ކުޑަކަމުދާ ނިޒާމުގައި ޖަރާސީމު އަށަގަނެ، ދުޅަވުމުން ފަރުވާނުކޮށް ދޫކޮށްލުމަކީ އޭގެ ސަބަބުން ތަފާތު މައްސަލަތަކާ، ނުރައްކާތަކާ ދިމާވެދާނެ ކަމެކެވެ. އެގޮތުން ދިމާވެދާނެ ނުރައްކާތަކުގެ ތެރޭގައި:-
– ގާތްގާތުގައި ކުޑަކަމުދާ ނިޒާމުގައި ޖަރާސީމު އެޅުން
– ގުރުދާގައި ޖަރާސީމު އަށަގަނެ ދުޅަވުމަށް ފަރުވާނުކޮށް ދޫކޮށްލުމުގެ ސަބަބުން ގުރުދާއަށް ގެއްލުންވުން
– މާބަނޑު އަންހެނުންނަށް އުފަންވާއިރު ބަރުދަން ލުއި ކުދިން ލިބުން ނުވަތަ ދުވަސްނުފުރާ ވިހެއުން
– ކުޑަކަމުދާ ހޮޅި ހިމަވެ ބެދުން (ޚާއްޞަކޮށް ފިރިހެނުންނަށް)
– ލޭގައި ޖަރާސީމު އެޅުން ބަލި ދެނެގަތުން

ޑޮކްޓަރަށް ދައްކަންޖެހޭ ޚާއްޞަ ހާލަތްތައް ކުޑަކަމުދާ ނިޒާމަށް ޖެހޭ ބަލީގެ އަލާމާތްތައް ހުރެ ތިރީގައިމިވާ ކަންތައްތަކުން ކަމެއް ފެނިއްޖެނަމަ ލަސްނުކޮށް ޑޮކްޓަރަށް ދައްކަންވާނެއެވެ.
– ކުޑަކަމުދާއިރު ލޭ ނުވަތަ ދޮސްހުރުން
– މޭނުބައިކުރުން އަދި ހޮޑުލެވުން
– އުނަގަނޑު މައްޗާއި، އުކުޅުވަޅު، އަދި ޖިންސީ ގުނަވަންތައް ހިމެނޭ ހިސާބުގައި ރިހުން
– ހީކަރުވައި ހުން ވައްތަރުވުން
– ކުޑަކަމުދާން ބޭނުންވިޔަސް ނުދެވުން
– މާބަނޑު މީހަކަށް މިފަދަ އަލާމާތެއް ދިމާވުން
– ހަކުރު ބަލި ޖެހިފައިވާ މީހަކަށް މިފަދަ ކަމެއް ދިމާވުން

ޖިންސީ ގުނަވަނަކަށް ހާނީއްކައެއްވެގެން މިފަދަ އަލާމާތެއް ފެނުން ފަރުވާ ކުޑަކަމުދާ ނިޒާމްގައި މައްސަލައެއް ހުރިކަމުގެ އެއްވެސް އަލާމާތެއް ފާހަގަކުރެވިއްޖެނަމަ އަމިއްލައަށް ދެވިދާނެ ފަރުވާތައް އަވަހަށް ފެށުން މުހިއްމެވެ. އޭގެ ތެރޭގައި :- –
– ގިނައިން ފެން ބުއިމަށްފަހު އަވަސް އަވަހަށް ކުޑަކަމުދިއުން ހިމެނެއެވެ.

މިފަދަ އަލާމާތެއް ފާހަގަކުރެވޭނަމަ ރަގަޅުވަންދެން އެއްދާންވުމުން ދުރުހެލިވުން މިފަދަ ފަރުވާއެއް ކޮށްގެން ލުޔެއް ނުލިބޭނަމަ ލަސްނުކޮށް ޞިއްހީ ލަފާދޭ ފަރާތަކާއި މަޝްވަރާކުރުން މުހިއްމެވެ. ޖަރާސީމް މެރުމަށް ބޭނުންކުރާ ބޭސް ބޭނުންކުރުމަކީ ކުޑަކަމުދާ ނިޒާމްގައި ޖަރާސީމް އެޅުމުން ދެވޭ އެންމެ މުހިއްމު އެއް ބޭހެވެ. އެންޓި ބަޔޮޓިކްގެ ވައްތަރު ކަނޑައެޅުމުގައި ކުޑަކަމުދާ ތަކެތީގެ ޓެސްޓް ރިޕޯޓް ވަރަށް މުހިއްމު ދައުރެއް އަދާކުރާނެއެވެ. ޖަރާސީމްގެ އަސަރު ގުރުދާއާއި ހަމައަށް ފޯރައި، މުޅި ކުޑަކަމުދާ ނިޒާމްގައި މައްސަލަ ޖެހި ޙާލަތު ދަށަށްގޮސްފައިވާ ބަލިމީހުން ހޮސްޕިޓަލްގައި އެދުމަތިކޮށް ފަރުވާ ދޭންޖެހެއެވެ. އާންމުކޮށް ކުރިމަތިވާ ކުޑަކަމުދާ ނިޒާމުގައި ޖަރާސީމު އުފެދުމަށް ކުރު މުއްދަތަކަށް އެންޓިބަޔޮޓިކް ބޭނުންކޮށްގެން ރަނގަޅު ކުރެވެއެވެ. އެންޓިބަޔޮޓިކް ބޭނުންކުރަން ފެށުމަށްފަހު، އުނދަގޫތައް ލުއިވިޔަސް، ޑޮކްޓަރުން ލިޔެދީފައިވާ މުއްދަތަށް އެންޓިބަޔޮޓިކް ބޭނުންކުރަން ވާނެއެވެ.

ކުޑަކަމުދާ ނިޒާމަށް ޖެހޭ ބަލީގެ އަސަރު ނުފިލާ ގިނަދުވަހު ހުރުމުގެ ފުރުޞަތުބޮޑު ފަރާތްތަކުގެ ތެރޭގައި:-
– ޕްރޮސްޓޭޓް އާދަޔާ ޚިލާފަށް ބޮޑުވުން ކުރިމަތިވެފައިވާ ފިރިހެނުން
– ތަލީވައިގެ އުދަގޫ ހުންނަ އަންހެނުން
– ކުޑަކަމުދާ ނިޒާމްގައި ހިލަ އުފެދިފައި ހުންނަ މީހުން
– ހަކުރު ބަލީގެ ހުންނަ މީހުން
– އުނަގަނޑުން ތިރި ވާގިނެތިފައި ތިބޭމީހުން ބަލިން ރައްކާތެރިވުން ހިމެނެއެވެ.

ކުޑަކަމުދާ ނިޒާމަށް ޖެހޭ ބަލިތަކުން ރައްކާތެރިވުމަށްޓަކައި އެޅިދާނެ ފިޔަވަޅުތައް ތިރީގައި މިވަނީއެވެ.
– ގިނައިން ފެންބުއިން : ދުވާލަކު މަދުވެގެން 8 ނުވަތަ 12 ތަށި ފެންބުއިން، އަދި ހޫނު ގަދަ ތަންތަނާއި، ބުރަ މަސައްކަތުގައި އުޅޭމީހުން އެއަށްވުރެ ގިނައިން ފެންބޯން ޖެހޭނެއެވެ.

– ފުދޭވަރަކަށް ކުޑަކަމުދިއުން : ފުދޭވަރަކަށް ފެންބޮވެމުން ދަނީނަމަ، ފުދޭވަރަކަށް ކުޑަކަމުދެވޭނެއެވެ. އޭގެ ސަބަބުން ގުރުދާ އަދި މަސާނާ ސާފުކޮށްދޭނެއެވެ. ކުޑަކަމުދެވުމުގެ އިހްސާސް ވުމާއެކު ލަސްނުކޮށް ކުޑަކަމުދާށެވެ. ކުޑަކަމުދާ ތަކެތި މަސާނާގައި ގިނައިރު ޖަމާވެފައި ހުރުމަކީ އިންފެކްޝަން އަށަގަތުމަށް މަގުފަހިވާ ކަމެކެވެ.

– ޖިންސީ ގުނަވަން ސާފުތާހިރުކޮށް ބެހެއްޓުމަށް ސަމާލުކަންދިނުން: އެގޮތުން ދެމަފިރިން ގުޅުން ހިންގުމަށްފަހު ވެސް އަވަހަށް ސާފުތާހިރުވުމަކީ މުހިއްމު ކަމކެވެ. އޭގެ ސަބަބުން ކުޑަކަމުދާ ނިޒާމްގެ ތެރެއަށް ވަދެފައިވާ ޖަރާސީމްތައް ނިކުމެސާފުވެއެވެ. އަދި އެވަގުތު ފެންތައްޓެއް ބުއިމަކީވެސް ރަގަޅު ކަމކެވެ.

– ކުޑަކަމު އަދި ބޮޑުކަމު ދިއުމަށްފަހު ސައިބޯނި ލައިގެން ރަގަޅަށް ދޮވެ ސާފުކޮށް ބެހެއްޓުމަށް ޚާއްޞަ ސަމާލުކަމެއް ދިނުން : ސައިބޯނި ބޭނުންކުރުމުގައި ވަސްގަދަ ބާރުގަދަ ސައިބޯނި ބޭނުން ނުކުރާށެވެ. އަދި ސީދާ ޖިންސީ ގުނަވަން ހިމެނޭ ހިސާބުގައި ސައިބޯނި އުގުޅުމުގެ ބަދަލުގައި އަތުގައި ސައިބޯނި ލާފައި އެހިސާބުގައި އުގުޅާށެވެ. ބޮޑުކަމު ދިއުމަށްފަހު ނުވަތަ ކުޑަކަމުދިއުމަށްފަހު ވެސް ތާހިރުވުމުގައި ރަގަޅުވާނީ ކުރިމަތި ފަރާތުން ފުރަގަސް ފަރާތަށް ވާގޮތަށް ފެން އެޅުމެވެ. އޭގެ ސަބަބުން ބޮޑުކަމުދާ ތަކެތީގައި ހިމެނޭ ޖަރާސީމް ކުރިމަތި ފަރާތަށް އައުން މަދުވާނެއެވެ.

– ކްރޭން ބެރީ ޖޫސް ބުއިން: މީގެ އިތުރުން ވިޓަމިންސީ އަދި އެހެނިހެން ޖޫސްތައް ބޭނުންކުރުމަކީ ވެސް ކުޑަކަމުދާ ނިޒާމްގައި ޖަރާސީމް އަށަގަތުން މަނާކޮށް ޖަރާސީމް ސާފުކޮށްދޭނެ ކަމެކެވެ.

– ނައިލޯނުން ފަހާފައި ހުންނަ އަންނައުނާއި، ގަޔަށް ބާރު އަންނައުނު ނުލުން : ނައިލޯނު ފޮތިން ފަހާފައި ހުންނަ ޖަގިޔާ ގަޔަށް ބާރުކޮށް ހުންނަ ޖީންސް ފަދަ ތަކެތި ލުމަކީ ކުރިމަތިފަރާތް ދާހިއްލައި އަބަދު ތެމިފައި ހުންނަކަމަކަށް ވުމާއެކު، އޭގެ ސަބަބުން ކުޑަކަމުދާ ނިޒާމްގައި ޖަރާސީމް އަށަގަތުމަށް އެހީތެރިވެދެއެވެ. ރަގަޅު ގޮތަކީ އުއި ފޮތީގެ ޖަނގިޔާ ލުމާއި އެކު ގަޔަށް ދޫކޮށް ހުންނަ އަންނަ އުނު ބޭނުންކުރުމެވެ.

– ދޭތެރެ ދުރުކުރުމަށް ބޭނުންކުރާ ވަޞީލަތްތައް ބަދަލުކުރުން : ދޭތެރެ ދުރުކުރުމަށް ބޭނުންކުރާ ވަޞީލަތްތަކުގެ ތެރޭގައި ހިމެނޭ ޑަޔަފްރަމް ފަދަ ތަކެތި ގިނަ ދުވަހު ނުބަހައްޓައި ބަދަލުކުރުމަކީ މުހިއްމު ކަމެކެވެ.

– ކުރިމަތި ފަރާތުގައި މައްސަލަ އުފެދޭ ފަދަ އަންހެނުންނަށް ޚާއްޞަ އުފެއްދުންތައް ބޭނުން ނުކުރުން : މިސާލަކަށް ކުރިމަތި ފަރާތް ދޮންނަން ޚާއްޞަކޮށްގެން އުފައްދާފައި ހުންނަ، ސާބޯންޏާއި، ދޮންނަކުޑި ފަދަ ތަކެތީގެ ސަބަބުން ކުރިމަތި ފަރާތް ހިމެނޭ ސަރަހައްދަށް ބަދަލު އައިސް ޖަރާސީމު އެޅުމަށް މަގުފަހިވާގޮތް ވެއެވެ. އެހެން ކަމުން ބޭބީ ސައިބޯނި ބޭނުން ކުރުން މިއީ ވަރަށް ރަނގަޅު ކަމެއް ކަމަށް ފެނެއެވެ.